HÀNH TRÌNH NUÔI CẤY

ĐÔNG TRÙNG HẠ THẢO

Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ (Trường Đại học Tân Trào), sau một thời gian nghiên cứu đã làm chủ quy trình sản xuất giống nấm Đông trùng hạ thảo, biến loại dược liệu này trở nên bình dân hơn với người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh.

"THỰC PHẨM NHÀ GIÀU"

Đông trùng hạ thảo từng được gọi là thực phẩm dành riêng cho giới nhà giàu.

Nhưng giờ đã đươc "bình dân hóa" nhờ sự phát triển của khoa học công nghệ

Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ (Trường Đại học Tân Trào) đã làm chủ kỹ thuật nuôi cấy đông trùng hạ thảo trong phòng thí nghiệm.

Đông trùng hạ thảo từng được gọi là thực phẩm dành riêng cho giới nhà giàu.

Nhưng giờ đã đươc "bình dân hóa" nhờ sự phát triển của khoa học công nghệ

Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ (Trường Đại học Tân Trào) đã làm chủ kỹ thuật nuôi cấy đông trùng hạ thảo trong phòng thí nghiệm.

Bổ thận, tăng sinh lực, chống lão hóa, chống khối u tiềm năng, quản lý bệnh tiểu đường, có lợi cho tim mạch... những tác dụng này đã khiến một thời gian, Đông trùng hạ thảo trở thành loại dược liệu được mệnh danh là dành riêng cho giới nhà giàu.

Đông trùng hạ thảo được hình thành từ một loại nấm ký sinh trên thân của côn trùng vào mùa đông. Nó vắt kiệt dinh dưỡng, hút hết sự sống của ấu trùng và giết chết chúng, trở thành cây nấm vào mùa mùa hè. Chính quá trình hình thành này mà loại dược liệu này được gọi là Đông trùng hạ thảo.

Quá trình này giờ đã được rút ngắn lại, khi khoa học kỹ thuật phát triển. Đông trùng hạ thảo đã được nuôi cấy thành công từ phòng thí nghiệm, được chăm sóc trong môi trường, điều kiện và nhiệt độ nghiêm ngặt, đảm bảo hàm lượng dinh dưỡng bên trong tốt nhất.

Sẵn nhân lực, sẵn mục tiêu nghiên cứu khoa học, cơ sở vật chất phù hợp, cộng với việc nghiên cứu nhu cầu thị trường, năm 2020, Trung tâm Thực nghiệm thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ chủ động làm việc và tiếp nhận quy trình kỹ thuật từ Viện Di truyền nông nghiệp.

Kỹ thuật viên Trung tâm thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ kiểm tra điều kiện phát triển của đông trùng hạ thảo.

Nghiên cứu viên Vi Thị Nguyệt - "linh hồn" của phòng nuôi cấy đông trùng hạ thảo.

Đông trùng hạ thảo chuẩn bị được thu hoạch.

Kỹ thuật viên Trung tâm thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ kiểm tra điều kiện phát triển của đông trùng hạ thảo.

Nghiên cứu viên Vi Thị Nguyệt - "linh hồn" của phòng nuôi cấy đông trùng hạ thảo.

Đông trùng hạ thảo chuẩn bị được thu hoạch.

Nguyên liệu chính để nuôi cấy Đông trùng hạ thảo là gạo lứt, khoai tây, nước dừa, nhộng và một số chất phụ gia khác. Việc sản xuất nấm Đông trùng hạ thảo đạt chuẩn khá phức tạp, đòi hỏi sự chuẩn xác và đảm bảo an toàn vệ sinh tuyệt đối. Điều kiện đầu tiên là sản phẩm phải được nuôi cấy trong điều kiện an toàn vệ sinh nghiêm ngặt, phòng cấy giống, phòng nuôi trồng phải đáp ứng đủ các điều kiện về ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm không khí, thực hiện nghiêm quy trình khử khuẩn, đảm bảo vô trùng. Cây giống luôn hấp khử trùng để kiểm tra và loại bỏ hoàn toàn mầm mống gây bệnh ở bên trong trước khi cấy bào tử nấm vào. Đặc biệt, nhân viên phải là những người đã có kinh nghiệm, có trình độ và chuyên môn cao về việc nuôi cấy mô và phải có kiến thức vững chắc về loại thảo dược Đông trùng hạ thảo này.

Nghiên cứu viên Vi Thị Nguyệt được coi là “linh hồn” của phòng nuôi cấy đông trùng hạ thảo. Sau hơn 1 năm nghiên cứu, thử nghiệm, sai rồi sửa, giờ chị Nguyệt đã nằm lòng mọi quy trình, công đoạn.

Thời gian đầu, với chị Nguyệt, thì công đoạn nào cũng khó cả. Nhưng khó nhất là canh nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng, bởi nếu một trong những yếu tố này không đảm bảo thì nấm sẽ không phát triển, thành phẩm lên không đều, không đẹp mắt. Theo chị Nguyệt, nhiệt độ lý tưởng nhất là 20 độ C, độ ẩm duy trì ở 65-70% là phù hợp để nấm sinh trưởng, phát triển. Chị Nguyệt cười hóm hỉnh “làm việc liên tục ở nhiệt độ 20 độ C, giờ mình sắp thành người xứ lạnh rồi”.

Mỗi lứa nuôi, cần khoảng thời gian từ 50 - 60 ngày. Từ khi thấy các ngọn nấm bắt đầu chuyển sang màu vàng đậm hơn so với phần thân là có thể thu hoạch.

TỰ HÀO "MADE IN TUYÊN QUANG"

Chị Phạm Thị Mai Trang, Phó Giám đốc Trung tâm (bên trái ảnh) kiểm tra quá trình sinh trưởng, phát triển của đông trùng hạ thảo.

Chị Phạm Thị Mai Trang, Phó Giám đốc Trung tâm (bên trái ảnh) kiểm tra quá trình sinh trưởng, phát triển của đông trùng hạ thảo.

Chị Phạm Thị Mai Trang, Phó Giám đốc Trung tâm cho biết, ngay sau khi có thành phẩm, Trung tâm Thực nghiệm thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ đã đưa sản phẩm đi kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm và được đánh giá có chứa nhiều hàm lượng Adenosine, Cordycepin (hoạt chất chống ung thư) và các loại acid amin, các nguyên tố vi lượng khác tăng chức năng miễn dịch cho cơ thể. 

Các nghiên cứu viên của Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ thu hoạch đông trùng hạ thảo.

Các nghiên cứu viên của Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ thu hoạch đông trùng hạ thảo.

Các đơn hàng đầu tiên đã được xuất bán. Chị Trang cho biết, sản phẩm ra đời đúng thời điểm dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, nhu cầu sử dụng các loại thực phẩm hỗ trợ, tăng cường sức khỏe của người tiêu dùng tăng cao, nên sản phẩm làm ra đến đâu, được thị trường tiếp nhận đến đấy.

Đông trùng hạ thảo "Made in Tuyên Quang".

Đông trùng hạ thảo "Made in Tuyên Quang".

Loại “thực phẩm nhà giàu” này, giờ đã tự hào khoác lên mình chiếc áo “Made in Tuyên Quang”. Trung tâm Thực nghiệm thực hành và chuyển giao khoa học công nghệ hiện đang làm việc với các đơn vị sản xuất để đa dạng sản phẩm đông trùng hạ thảo ra thị trường như cốm đông trùng hạ thảo, rượu ngâm đông trùng hạ thảo, đông trùng hạ thảo tán bột, ngâm mật ong... để phù hợp với nhiều đối tượng người dùng hơn.

Các sản phẩm mới từ đông trùng hạ thảo của Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ.

Các sản phẩm mới từ đông trùng hạ thảo của Trung tâm Thực nghiệm, thực hành và Chuyển giao khoa học công nghệ.

Bài, ảnh: Trần Liên

Trở về Báo Tuyên Quang